Duiken in Mozambique

We stonden op het punt om veel te leren over duiken in Tofo. Condities kunnen hier zeer snel veranderen. Het zicht onder water kan variëren van tien tot dertig meter. Gemiddeld is het zicht rond de vijftien meter. Ook stroming kan hier een behoorlijke invloed hebben op de duik. Soms was de stroming zo sterk, gecombineerd met een stevige wind boven water dat het duiken af en toe best een uitdaging was. Maar ook dit kon weer van duik tot duik verschillen. Had je de ene duik een stevige stroming, de duik erna kon het wel weer heerlijk relaxed zijn. Het duiken gebeurd hier vanaf Zodiak’s en een aanlegsteiger... Nee, die is er nog niet in Tofo. De zodiak’s worden na de duik door de schipper vakkundig op het strand gezet (ge-beached). Onder zwaardere zeeomstandigheden kan ook deze landing wel eens zwaar zijn. Maar voor de meer ervaren duiker is het duiken in Tofo echt een traktatie met hoofdletter T!

Onze tweede duikdag kwamen we ‘s morgens vroeg aan bij de duikbasis. Na het voorproefje van gisteren keken we echt uit naar onze eerste volledige duikdag. Het plan was om direct twee duiken te maken, zonder tussendoor terug te komen naar de kant. Onze eerste duik stond gepland op Giant’s Castle, 3 kilometer uit de kust, de tweede duik zouden we weer naar Manta Reef gaan, twaalf kilometer ten zuiden van Tofo. De reis van Giant’s Castle naar Manta Reef was ideaal op de route om walvishaaien te kunnen zien. We kregen de belofte dat met de condities op Giant’s Castle we de traktatie zouden krijgen op minimaal net zoveel manta’s als de dag ervoor. En tijdens de trip van Giant’s naar Manta Reef zouden ze echt geen moeite hoeven doen om walvishaaien te zien. Ja, ja dachten wij; dat beloven ze overal; eerst zien dan geloven!.

Terwijl we met de afdaling naar het rif op 30 meter begonnen viel ons direct iets op. Het zicht was inderdaad veel beter dan de vorige duik. Het tweede wat opviel toen we eenmaal beneden waren was de grote hoeveelheid manta’s. Het leek er meer op een druk vliegveld dan een duikstek. Manta’s overal waar we maar konden kijken. Net als op Manta Reef heeft Giant’s Castle ook verschillende “cleaning stations”. Plaatsen op het rif waar de manta’s naar toekomen om schoongemaakt te worden. Dankzij de uitgebreide briefing en instructie hoe we de manta’s het best konen benaderen konden we de manta’s tot op een paar meter benaderen terwijl deze immense dieren zich sierlijk over het rif bewogen. We konden duidelijk zien hoe tientallen koraalvlinders, indopacifische juffertjes en poetsvissen het koraal uitkwamen. Het leek wel of er een taakverdeling was tussen al deze vissen. Elke soort richtte zich op een specifiek gebied van de manta om schoon te maken. We konden hier nog wel uren blijven maar toch driften we verder langs het rif, soms werd zelfs onze aandacht even weggetrokken van de manta’s als er andere leuke dieren te zien waren. Bijvoorbeeld hengelaarsvissen, kleine murenes, grote scholen makreel boven ons hoofd etc.

Na de duik kregen we maar weinig tijd om te genieten van wat we net hadden beleefd. We vaarden weer in de “walvishaaizone”. Roy had ons aan het begin van de dag verteld dat een vlakke zee gecombineerd met een heldere lucht de ideale omstandigheden vormde om walvishaaien te zien. En dat waren nu precies de condities van vandaag. Anders dan op enkele andere beroemde walvishaai-plekken, zoals bijvoorbeeld Ningalou Reef in Australie, worden in Tofo geen spottervliegtuigen gebruikt om de walvishaaien te vinden. Hier waren eigenlijk maar twee mensen nodig, die op de punt van de boot stonden en het water met hun ogen afzochten naar de schaduw van een walvishaai of een vin die net boven de oppervlakte uitkomt. Het is gewoon te eenvoudig hier!

Er was echt niets dat ons had kunnen voorbereiden op de gebeurtenissen van deze dag. De ervaring om een meer dan negen meter lange walvishaai voor ons te zien was echt onbeschrijfelijk. We konden een behoorlijke tijd naast dit prachtige dier zwemmen. Daarna vond de walvishaai het blijkbaar genoeg; hij zwom rustig van ons weg. Alhoewel een walvishaai groot en log lijkt en het net is alsof hij zich vrijwel niet beweegt viel ons direct op hoeveel moeite wij moesten doen om bij te blijven. Terwijl we de walvishaai in de blauwe zee zagen verdwijnen waren we echt overweldigd door zijn extreme schoonheid en grootte. Maar het zou niet de laatste zijn…. Net terug op de boot, met een glimlach van oor tot oor, bijna hyperventilerend van enthousiasme, werd een nieuwe walvishaai gesignaleerd. Nadenken wat we moesten doen was er niet bij. Wij lagen alweer in het water!

Na nog wat meer walvishaaien op weg naar Manta Reef, werden we verwend met een fantastische duik met meer dan tien manta's, en op de weg terug weer walvishaaien, moesten we helaas terug naar de kant. Het was tijd voor wat rust en we waren inmiddels ook wel erg nieuwsgierig naar de foto’s die we vandaag allemaal hadden gemaakt. Deze dag bleek geen uitzondering te zijn tijdens onze week duiken. Elke dag werden we weer overspoeld met manta’s, walvishaaien en ander prachtig onderwaterleven. Tijdens onze week duiken in Tofo kregen we elke dag meer waardering en begrip voor dit unieke stuk duikgebied op aarde! En wij maar denken dat elke bijzondere duikstek al wel ontdekt was. Dan waren ze Tofo zeker vergeten?